Kołyszko

Denis

Kotwica

Kołyszko h. Denis, oraz h. Kotwica, vel Denis-Kołyszko, Kołysko, Kołyszka, w W. Ks. Litewskim i na Wołyniu. Pisali się z Kołyszek (Kołyszki), w pow. lidzkim, parafia Lida, tychże samych co i Kołyszkowie herbu Kotwica (Bon.). 

Tak pisze o Kołyszkach Uruski: „słyszałem, że Denis jest tylko przydomkiem rodziny, a herbem Abdank i Jelita odmienny, gdy jednak nie mam pewności, pod herbem Denis zamieszczam wszystkich znajomych mi Kołyszków”. 

Jan Kołyszko na dworze Sapiehy, wojewodzica wileńskiego, 1635 r. Marcin podpisał z woj. wileńskim elekcję Jana Kazimierza 1648 r., a Władysław z woj. nowogrodzkim obiór króla Michała 1669 r. (Con.). Stanisław Kołyszko, procesuje 1666 r. Ciundziewickiego, o zadane rany synowi jego Felicjanowi (Gr. Wileńs). Jan, w powiecie lidzkim 1667 r. Tekla, za Mikołajem Abłamowiczem 1675 r. (Zs. Lidz.).

Jan Kołyszko, cześnik żmudzki i chorąży kohorty petyhorców 1735 r. Ignacy Michał, żonaty z Ludwiną Kossecką, która 1751 r. zeznała zapis dożywocia z drugim mężem, Kazimierzem Łowieckim (Gr. Biec). Antoni podpisał manifest szlachty litewskiej 1763 roku (Vol. Leg.). Dominik, budowniczy lidzki 1764 r.

Kołyszkowie herbu Denis wylegitymowali się ze szlachectwa 1820 r. przed Deputacją Wywodową wileńską. Na Wołyniu wylegitymowali się 1844 r. Kołyszkowie herbu Kirkor.

Herb Denis — w polu błękitnym, nad gwiazdą sześciopromienną krzyż srebrny; nad hełmem w koronie, pięć piór strusich; labry błękitne, podbite srebrem.

Genealogia
(osób: 42)

gen. Benedykt Kołyszko
(1749-1834)

• BENEDYKT Denis-Kołyszko h. Kotwica (1749-16 IV 1834), s. Józefa i Anny Wierzbickiej, generał brygady wojsk polskich, uczestnik wojny polsko-rosyjskiej 1792 i wojen napoleońskich, insurekcji 1794 r. i powstania listopadowego 1830/31; uczył się w szkole pijarów w Międzyrzeczu; w 1778 wstąpił do kawalerii narodowej, 16 III 1784 awansował na chorążego, a 13 II 1788 na porucznika; uczestniczył w wojnie 1792 awansując na majora; po wybuchu insurekcji kościuszkowskiej, 23 VI 1794, Kościuszko mianował go brygadierem, a 17 IX tego roku generałem majorem; po upadku insurekcji pozostawał na uboczu zajmując się gospodarstwem; dopiero 5 V 1831 został dowódcą oddziału powstańczego na Podolu i Ukrainie; nie odniósł większych sukcesów, 26 V 1831 przeszedł granicę galicyjską i został internowany przez Austriaków; ur. Sewruki, na Wołyniu, według innych źródeł w 1754 r., zm. Lwów, poch. Cm. Łyczakowski, XV-555; w aktach także: Denis-Kołyszko, Denys-K., Kołysko (PSB t. 13/367; Bon.; Tarcz.; Pam. Bartk.; Cm. Łycz.); ż. (ok. 1790) Teresa Cieplińska z Cieplin h. Osoria (ok. 1770-1850), c. Stanisława Kostki i Anny Sikorskiej; dzieci: Józefa, Aniela, Karolina, Maria, Konstancja, Tytus, Władysław.

• JÓZEFA Denis-Kołyszko h. Kotwica (1794-1839), c. Benedykta i Teresy Cieplińskiej h. Osoria (Bon.); m. (1823) Henryk Lipkowski z Krasnosiółki h. Brochwicz (1800-1871), s. Józefa i Anny Borzęckiej h. Półkozic, oficer wojsk polskich, dowódca szwadronu jazdy hajsyńskiej 1831 r. pod generałem Benedyktem Kołyszką; dziedzic dóbr Krasnosiółka, Piatyhory, Tetyjowszczyzna etc. (Bon.); 1v. Józefa Kołyszko, 2v. (1841) Aniela Kołyszko (ok. 1810-1876), siostra Józefy; dzieci: 1/ Piotr Benedykt (1824-1904); voto: Stanisława Koszarska h. Lubicz (ok. 1849-1893); 2/ Henryka (1826-1848); voto: Emeryk Karol Mańkowski h. Zaremba (1826-1918); 3/ Tekla (1830-1914); voto: Emeryk Karol Mańkowski h. Zaremba (1826-1918); 4/ Józef Benedykt (1832-1892); voto: Cezaryna Lisowska (1843-po 1866); 5/ Benedykt Henryk Rajmund (1835-1906); voto: Katarzyna Kossowska h. Jelita (1844-1928); 6/ Henryk Benedykt (1838-1900); voto: Józefa Koszarska h. Lubicz (ok. 1830-1923) – Lipkowscy.

Źródła: Bon. t. 9/352; Bork. Spis 165; Ostr.; PSB t. 13/367; Urus. t. 7/120-121; Wikipedia.